Interpelacja w sprawie spółki specjalnego przeznaczenia powołanej przy BGK

Interpelacja posła Janusza Kowalskiego z dnia 25 czerwca 2025 roku w sprawie mechanizmu spółki specjalnego przeznaczenia powołanej przy BGK do zarządzania środkami Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności.

W związku z decyzją Rady UE Polska uruchamia nowy instrument instytucjonalny – spółkę specjalnego przeznaczenia działającą przy Banku Gospodarstwa Krajowego, która ma zarządzać środkami Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności wynoszącymi łącznie ponad 6 miliardów euro. Środki te zostały przekierowane z Instrumentu Zielonej Transformacji Miast (IZTM). Rozwiązanie to, mimo swojego potencjalnego znaczenia strategicznego, niesie za sobą szereg poważnych pytań co do konstrukcji prawnej tego funduszu i odpowiedzialności za wydawane za jego pośrednictwem środki.

Mając na uwadze powyższe, poseł Janusz Kowalski zwrócił się o odpowiedź na następujące pytania:

1. Proszę o przesłanie założeń, projektów i wszelkich innych dokumentów związanych z pracami nad ustawą o utworzeniu spółki specjalnego przeznaczenia zarządzającej Funduszem Bezpieczeństwa i Obronności.
2. Proszę o pełen tekst uchwały Rady Ministrów w sprawie uzupełnienia Addendum do Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności przedłożonej przez minister funduszy i polityki regionalnej.
3. W jaki sposób finansowane będą wydatki realizowane za pośrednictwem funduszu? Jakie będą jego źródła przychodów? Czy zobowiązania wyemitowane przez spółkę specjalnego przeznaczenia przy BGK będą objęte gwarancjami Skarbu Państwa, gwarancjami Banku Gospodarstwa Krajowego lub innym mechanizmem finansowego zabezpieczenia?
4. Jak duży będzie całkowity koszt obsługi tych pożyczek przez państwo?
5. Jak kształtuje się harmonogram spłaty pożyczek zaciągniętych w ramach Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności – z podziałem na lata, wskazaniem wysokości rat kapitałowych i odsetkowych?
6. Czy planuje się uwzględnienie zobowiązań spółki przy wyliczaniu zadłużenia:
   1) sektora finansów publicznych
   2) sektora general government?
7. Proszę o przedstawienie wstępnego planu finansowego spółki na lata 2025–2027 (z podziałem na koszty administracyjne, zarządcze, obsługę prawną i wynagrodzenia kadry kierowniczej).
8. Proszę o wskazanie, jakie wynagrodzenia (łącznie i jednostkowo) przewidziano dla członków zarządu, rady nadzorczej oraz ewentualnych doradców kontraktowych.
9. Czy plany finansowe Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności będą załączane do ustawy budżetowej?
10. W jaki sposób Sejm RP będzie informowany o działalności spółki specjalnego przeznaczenia i wydatkowaniu środków w ramach funduszu? Czy planowane jest cykliczne sprawozdawanie przed Komisją Finansów Publicznych, Komisją ds. UE lub Komisją Obrony Narodowej? Proszę o przedstawienie harmonogramu i mechanizmu kontroli parlamentarnej.
11. Jakie mechanizmy audytu i kontroli ex ante i ex post są przewidziane w odniesieniu do kontroli wydatkowania środków publicznych z Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności przez powołaną w tym celu spółkę? Które instytucje będą odpowiedzialne za kontrolę i na jakich zasadach będzie się to odbywać?

Oto odpowiedź Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 4 sierpnia 2025 roku:

Ad 1. 21 lipca 2025 r. Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej uzyskało wpis do Wykazu prac legislacyjnych RM projektu ustawy o wdrażaniu Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (UD267).

Informacje o zakresie projektu są dostępne na stronie: https://www.gov.pl/web/premier/projekt-ustawy-o-wdrazaniu-funduszu-bezpieczenstwa-i-obronnosci-w-ramach-krajowego-planu-odbudowy-i-zwiekszania-odpornosci

Projekt ustawy zostanie udostępniony podczas konsultacji międzyresortowych na stronie: https://legislacja.gov.pl/

Ad 2. 26 marca 2025 r. Rada Ministrów przyjęła uchwałę nr 51 ws. uzupełnienia Addendum do Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności.

Szczegóły znajdują się na stronie: https://www.gov.pl/web/premier/uchwala-w-sprawie-uzupelnienia-addendum-do-krajowego-planu-odbudowy-i-zwiekszania-odpornosci

Ad 3. Wydatki w ramach inwestycji A2.7.1. Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności będą finansowane ze środków KPO, bez angażowania innych źródeł publicznych.

Nie przewiduje się dodatkowych źródeł finansowania Funduszu poza alokacją z części pożyczkowej KPO.

Ad 4 i 5. Koszty i harmonogram spłat pożyczki wynikają z warunków określonych w umowie pożyczkowej zawartej 19 września 2022 r. przez Polskę z Komisją Europejską.

Ad 6. Ocena ewentualnego wpływu omawianej spółki na dług i deficyt sektora general government liczonego wg metodyki unijnej (ESA2010) jest uzależniona od ostatecznych rozwiązań, które znajdą odzwierciedlenie w projektowanej ustawie o wdrażaniu Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności.

W Polsce instytucją odpowiedzialną za wdrożenie standardów ESA2010, w tym za klasyfikację jednostek do sektora instytucji rządowych i samorządowych wg metodyki unijnej jest Główny Urząd Statystyczny. W przypadku niejednoznacznych/ skomplikowanych zagadnień GUS niejednokrotnie konsultuje swoje decyzje z Eurostatem. W przypadku klasyfikacji spółki do sektora instytucji rządowych i samorządowych dług i deficyt podmiotu liczony wg metodyki ESA zostanie uwzględniony w długu i deficycie całego sektora instytucji rządowych i samorządowych. W przypadku klasyfikacji spółki poza sektorem jej dług i deficyt zostanie uwzględniony w sektorze, do którego zostanie zaklasyfikowany omawiany podmiot.

Ad 7 i 8. Plan finansowy spółki zostanie opracowany i przyjęty po formalnym utworzeniu spółki celowej przez BGK.

Ad 9. Plany finansowe FBiO nie będą załączane odrębnie do ustawy budżetowej. Wydatki związane z realizacją FBiO – jako inwestycji pożyczkowej w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności – będą klasyfikowane jako rozchody budżetowe. Z tego tytułu, rozchody związane z przekazaniem środków na FBiO zostaną ujęte w ustawie budżetowej w ramach łącznej kwoty rozchodów przeznaczonych na inwestycje pożyczkowe w ramach KPO, jednak bez wyodrębniania FBiO jako osobnej pozycji.

Ad 10. Na obecnym etapie nie został przewidziany odrębny, formalny mechanizm ani harmonogram cyklicznego sprawozdawania z realizacji inwestycji A2.7.1 do Sejmu RP. Jednak zgodnie z ogólną praktyką parlamentarną, komisje sejmowe właściwe rzeczowo– w szczególności Komisja Finansów Publicznych, Komisja ds. Unii Europejskiej oraz Komisja Obrony Narodowej – będą mogły w każdej chwili zwrócić się z wnioskiem o przedstawienie informacji na temat funkcjonowania FBiO. Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej, jako instytucja odpowiedzialna za wdrażanie FBiO, pozostaje do dyspozycji właściwych komisji sejmowych i jest gotowe do przekazywania informacji zgodnie z zasadami przejrzystości działania administracji publicznej.

Ad 11. Realizacja inwestycji A2.7.1 KPO będzie podlegała kontroli w ramach ogólnego systemu monitorowania i audytu KPO, zgodnie z odpowiednimi przepisami krajowego systemu zarządzania i kontroli.

Źródło: www.sejm.gov.pl

Janusz Kowalski, Poseł na Sejm RP 👍

Bądźmy w kontakcie:
▶ YouTube,
▶ Facebook
▶ Tik Tok
▶ Twitter
▶ Threads
▶ Instagram
▶ Linkedin
👉 NAPISZ DO MNIE: kontakt@januszkowalski.pl